Είναι ένα απόγευμα Δεκέμβρη.

Στο σαλόνι το δέντρο είναι στολισμένο «κατά 80%», στο τραπέζι υπάρχουν κουτιά με στολίδια που δεν πρόλαβες να ανοίξεις, στην κουζίνα έχεις αφήσει μια λίστα για το σούπερ μάρκετ, και στο κινητό σκάνε ειδοποιήσεις από ομαδικά: «Τελικά πότε θα βρεθούμε;», «Έλα κι από μας μια μέρα!».

Κάθε τόσο λες στον εαυτό σου: «Είναι ωραίες οι γιορτές, μου αρέσουν…», αλλά ταυτόχρονα νιώθεις ένα σφίξιμο στο στομάχι όταν κοιτάς τις μέρες που έρχονται.

Από τη μία πλευρά, θέλεις ζεστασιά, ξεκούραση, λίγο χρόνο με τους ανθρώπους σου. Από την άλλη, βλέπεις μπροστά σου ένα μικρό… project: δώρα, τραπέζια, επισκέψεις, υποχρεώσεις. Και κάπου εκεί, ανάμεσα στα φωτάκια και στα «πρέπει», χάνεται αυτό που, υποτίθεται, περιμένεις: η χαρά.

Κι όμως, η προσμονή πριν τις γιορτές μπορεί να είναι κάτι πολύ διαφορετικό. Όχι μια ακόμη πηγή πίεσης, αλλά μια ήρεμη περίοδος προετοιμασίας – κυρίως για μέσα σου.

Όταν η προσμονή γίνεται πίεση

Αν κοιτάξεις προσεκτικά αυτή τη σκηνή, δείχνει κάτι απλό: ότι συχνά μπαίνουμε στις γιορτές με τον αυτόματο πιλότο.

Η σκέψη πάει κατευθείαν στο «τι πρέπει να κάνω»: τι δώρα να πάρω, σε ποιο τραπέζι να πάω, ποιος θα παρεξηγηθεί αν δεν εμφανιστώ, αν είναι το σπίτι όπως “πρέπει”, αν θα προλάβω να τα χωρέσω όλα. Έτσι, η προσμονή αντί να είναι μια γλυκιά περίοδος, γεμίζει με πρόγραμμα, άγχος και μια αόριστη αίσθηση ότι «κάπου δεν είμαι αρκετός».

Δεν το κάνουμε από κακή πρόθεση. Συχνά μεγαλώσαμε με την ιδέα ότι οι γιορτές είναι «η μεγάλη στιγμή» όπου όλα πρέπει να είναι όμορφα, τακτοποιημένα, “όπως πρέπει”. Μόνο που, όσο φορτώνουμε την εικόνα, τόσο πιο μακριά πηγαίνουμε από αυτό που πραγματικά χρειαζόμαστε:
λίγη ηρεμία, λίγο χώρο, λίγο χρόνο με τους δικούς μας ανθρώπους.

Η προσμονή, τότε, παύει να είναι χαρά. Γίνεται μια λίστα εκκρεμοτήτων με deadline.

Η εσωτερική προετοιμασία: από το «τι θα κάνω» στο «πώς θέλω να είμαι»

Πριν μπεις στον χορό των εξωτερικών προετοιμασιών, ίσως αξίζει να σταματήσεις για λίγο και να ρωτήσεις κάτι άλλο: «Πώς θέλω να είμαι εγώ αυτές τις μέρες;»

Όχι «πόσα θέλω να προλάβω», αλλά «τι διάθεση θέλω να έχει το σπίτι, το σώμα μου, οι σχέσεις μου».

Ίσως η απάντηση να είναι:

• λίγο πιο ήρεμος,
• λίγο πιο παρών στα πρόσωπα,
• λίγο λιγότερο κουρασμένος.

Αυτή η ερώτηση είναι στην ουσία η εσωτερική προετοιμασία. Είναι το σημείο όπου σταματάς να λειτουργείς με βάση το «έτσι γίνεται» και αρχίζεις να ορίζεις εσύ το κλίμα.

Μπορείς να το κάνεις πολύ απλά. Να πάρεις ένα χαρτί και να γράψεις μια πρόταση:

«Αυτές τις γιορτές θέλω κυρίως να νιώθω…» και να συμπληρώσεις μία λέξη.

Ήρεμος. Πιο κοντά στους ανθρώπους μου. Λιγότερο εξαντλημένος.

Αυτή η μικρή φράση μπορεί να γίνει η βάση όλων των αποφάσεων που θα ακολουθήσουν. Κάθε φορά που μπροστά σου εμφανίζεται ένα «πρέπει», να μπορείς να το περνάς από αυτό το φίλτρο:
«Με βοηθάει να είμαι έτσι όπως θέλω; Ή με τραβάει στην αντίθετη πλευρά;»

Μικρές καθημερινές κινήσεις που αλλάζουν την ατμόσφαιρα

Η προετοιμασία για τις γιορτές δεν χρειάζεται να είναι μια σειρά από μεγάλα “events”. Μπορεί να είναι μικρές, καθημερινές κινήσεις, που σιγά–σιγά αλλάζουν τον αέρα μέσα στο σπίτι.

Μια τέτοια κίνηση είναι η «μία ήρεμη σκέψη για σήμερα». Κάθε πρωί ή κάθε βράδυ, πριν κοιμηθείς,
να διαλέγεις μια μικρή πρόθεση για την επόμενη μέρα:

• «Σήμερα δεν χρειάζεται να τα κάνω όλα τέλεια.»
• «Σήμερα θα προσπαθήσω να μιλάω λίγο πιο ήρεμα.»
• «Σήμερα θα θυμηθώ να χαρώ ένα μικρό πράγμα.»

Δεν αλλάζει μαγικά το πρόγραμμά σου. Αλλά σε βοηθάει να ξαναφέρνεις την προσοχή σου στο πώς θέλεις να είσαι, όχι μόνο στο τι έχεις να κάνεις.

Άλλη μικρή κίνηση είναι οι πρακτικές χαράς:

• ένα ζεστό ρόφημα που πίνεις λίγο πιο συνειδητά,
• ένα κερί ή ένα φωτάκι που ανάβεις κάθε απόγευμα,
• ένα σημείωμα «σε σκέφτομαι» στο ψυγείο ή στο γραφείο κάποιου δικού σου.

Αυτές οι λεπτομέρειες δεν λύνουν τα μεγάλα θέματα της ζωής. Αλλά στέλνουν ένα ήσυχο μήνυμα:
«Επιτρέπεται να υπάρχει ζεστασιά μέσα στην καθημερινότητα.»

Και κάπου εκεί, η προσμονή αρχίζει να μαλακώνει.

Πώς επηρεάζονται οι σχέσεις, το σπίτι, ο ρυθμός

Ο τρόπος που ζεις την προσμονή δεν μένει μόνο μέσα σου. Αγγίζει τους ανθρώπους γύρω σου,
το κλίμα στο σπίτι, τον τρόπο που μπαίνεις και βγαίνεις από τη δουλειά, το πώς στέκεσαι στους ρόλους σου.

Όταν φορτώνεις τις μέρες με πολλά «πρέπει», συνήθως γίνεσαι πιο απότομος, πιο βιαστικός, πιο “στα όρια”. Μπορεί να οργανώνεις ένα «τέλειο» τραπέζι, αλλά να μη μένει χώρος για μια αληθινή κουβέντα με τους ανθρώπους σου.

Όταν επιλέγεις λίγα, απλά πράγματα, και δίνεις χώρο στις μικρές στιγμές, κάτι αλλάζει και στις σχέσεις:

• υπάρχει λίγο περισσότερο γέλιο,
• λίγο λιγότερη γκρίνια για το πρόγραμμα,
• λίγο περισσότερη αίσθηση ότι «είμαστε μαζί σε αυτό», όχι ότι απλώς τρέχουμε όλοι να τα προλάβουμε.

Το ίδιο ισχύει και για τη δουλειά. Αν μπαίνεις κάθε μέρα με τη σκέψη «έχω τόσα να κάνω για τις γιορτές», ο Δεκέμβρης γίνεται ένας μαραθώνιος χωρίς ανάσα. Αν βάλεις μια μικρή γραμμή,
όπως «σήμερα, ό,τι κι αν γίνει, δεν θα ξεσπάσω σε ανθρώπους που δεν φταίνε», η προσμονή παύει να είναι βάρος που κουβαλάς παντού και γίνεται λίγο–λίγο κλίμα που δημιουργείς.

Μικρές κινήσεις στην προσμονή έχουν συστημικό αποτέλεσμα: στον τρόπο που κοιμάσαι, στο πώς μιλάς, στο πόσο νιώθεις ότι οι γιορτές είναι «για όλους» και όχι μόνο μια δουλειά που πρέπει να βγει.

Μια πιο ήρεμη προσμονή

Δεν χρειάζεται να αλλάξεις ριζικά τον τρόπο που ζεις τις γιορτές. Χρειάζεται να επιτρέψεις στον εαυτό σου μερικές μικρές μετακινήσεις.

Να ξεκινήσεις από μια ερώτηση: «Πώς θέλω να είμαι αυτές τις μέρες;»

Να κρατήσεις μία ήρεμη σκέψη τη φορά, που να σε συνοδεύει μέσα στη μέρα.

Να διαλέξεις δυο–τρεις απλές στιγμές που έχουν νόημα για σένα και τους δικούς σου και να τους δώσεις λίγο παραπάνω χώρο απ’ ό,τι δίνεις συνήθως.

Και κάπου μέσα σε όλα αυτά, να επιτρέψεις στον εαυτό σου να πει και ένα ήρεμο «φέτος δεν θα τα κάνω όλα». Όχι από αδιαφορία, αλλά από φροντίδα για να μη φτάσεις στις γιορτές ήδη εξαντλημένος.

Καθώς η χρονιά κλείνει, η προσμονή μπορεί να γίνει ξανά χαρά όταν στηρίζεται σε αυτή την ηρεμία.
Όταν δεν είναι άλλη μια λίστα, αλλά ένας πιο ήσυχος τρόπος να πλησιάζεις αυτό που για σένα έχει αξία.

Η προσμονή γίνεται χαρά όταν στηρίζεται στην ηρεμία.