
Γράφει ο Γιώργος Δεληκώστας, Mentor/L&B Coach
Έχει το τηλέφωνο στα χέρια του και ανοίγει τις φωτογραφίες από τις διακοπές που τελείωσαν πριν από μια εβδομάδα. Κοιτάει εικόνα εικόνα. Ωραίες φωτογραφίες. Έξυπνα καδραρισμένες. Με φως, χαμόγελα, θάλασσα, στιγμές που μοιάζουν γεμάτες.
Κι όμως, κάτι λείπει.
Θυμάται την ανησυχία αν το φως ήταν καλό. Τη βιασύνη να ανεβάσει κάτι. Την αγωνία για τα likes. Τη σκέψη αν «βγήκε ωραία». Αυτό θυμάται πιο καθαρά από τη θέα. Το ταξίδι έγινε, αλλά ένα κομμάτι του δεν ήταν πραγματικά εκεί.
Αυτό δεν συμβαίνει μόνο στις διακοπές. Συμβαίνει στον καφέ που πίνεται βιαστικά, στη διαδρομή που γίνεται μηχανικά, στη συζήτηση όπου ακούμε και ταυτόχρονα σκεφτόμαστε τι έχουμε να κάνουμε μετά. Είμαστε εκεί με το σώμα, αλλά όχι πάντα με την προσοχή μας.
Το παρόν μοιάζει αυτονόητο, επειδή συμβαίνει τώρα. Κι όμως, είναι ίσως το πιο εύκολο πράγμα να χάσουμε. Όχι γιατί δεν το θέλουμε. Αλλά γιατί ο νους μας έχει μάθει να φεύγει.
Φεύγει προς τα πίσω, σε όσα έγιναν. Σε μια κουβέντα που μας πείραξε, σε μια απόφαση που θα μπορούσαμε να είχαμε πάρει αλλιώς, σε κάτι που τελείωσε και ακόμη το αναλύουμε. Ή φεύγει μπροστά, σε όσα δεν έχουν έρθει ακόμη. Στις υποχρεώσεις, στα πιθανά προβλήματα, στις εκκρεμότητες, στους φόβους.
Η ανησυχία μάλιστα έχει έναν παράξενο τρόπο να μας ξεγελά. Μοιάζει σαν δράση. Σαν να κάνουμε κάτι χρήσιμο επειδή σκεφτόμαστε συνέχεια αυτό που μας απασχολεί. Στην πραγματικότητα, πολλές φορές δεν λύνουμε τίποτα. Απλώς απουσιάζουμε από αυτό που υπάρχει μπροστά μας.
Δεν είναι μόνο προσωπική αδυναμία. Ζούμε μέσα σε ένα περιβάλλον που εκπαιδεύει διαρκώς την προσοχή μας να φεύγει. Ειδοποιήσεις, ρυθμοί, συγκρίσεις, απαιτήσεις, συνεχής διαθεσιμότητα. Ένα μήνυμα μπορεί να διακόψει μια στιγμή. Μια σκέψη για την επόμενη υποχρέωση μπορεί να αδειάσει μια συνομιλία. Μια οθόνη μπορεί να τραβήξει το βλέμμα από έναν άνθρωπο που κάθεται απέναντί μας.
Ο άνθρωπος δεν χάνει το παρόν επειδή δεν θέλει να ζήσει. Συχνά το χάνει επειδή έχει μάθει να λειτουργεί μέσα σε ένα σύστημα που τον τραβά συνεχώς αλλού.
Και το κόστος δεν φαίνεται πάντα αμέσως. Δεν μοιάζει με μεγάλη απώλεια. Μοιάζει με μικρές στιγμές που πέρασαν χωρίς να τις κατοικήσουμε.
Ο καφές που πίνεται κοιτώντας την οθόνη, χωρίς να νιώσουμε τη ζεστασιά του. Το φαγητό που τελειώνει χωρίς να καταλάβουμε τη γεύση του. Η συνομιλία που γίνεται τυπική ανταλλαγή. Το βλέμμα που πέφτει πάνω σε ένα πρόσωπο, αλλά δεν το βλέπει πραγματικά. Η μέρα που πέρασε γεμάτη πράγματα, αλλά μέσα μας έμεινε άδεια.
Δεν χάνουμε τη ζωή μόνο από μεγάλες απουσίες. Τη χάνουμε και από μικρές στιγμές που δεν προλάβαμε να ζήσουμε, επειδή ήμασταν ήδη κάπου αλλού.
Η επιστροφή στο παρόν δεν χρειάζεται να γίνει με μεγάλο τρόπο. Δεν χρειάζεται να αλλάξει όλη σου η ζωή. Δεν χρειάζεται να τακτοποιηθούν πρώτα όλα για να μπορείς να είσαι εδώ.
Αρκεί μια μικρή επιστροφή.
Να νιώσεις τα πόδια σου στο πάτωμα. Να προσέξεις την αναπνοή σου. Να κοιτάξεις για λίγο το φως στο δωμάτιο. Να ακούσεις πραγματικά τη φωνή του ανθρώπου που σου μιλά. Να πιεις μια γουλιά καφέ χωρίς να κάνεις τίποτε άλλο. Να ρωτήσεις τον εαυτό σου: «Τι υπάρχει τώρα που δεν έχω προσέξει;»
Δεν είναι τεχνική. Είναι επιλογή προσοχής.
Και αυτή η επιλογή αλλάζει την ποιότητα της στιγμής. Δεν αλλάζει πάντα αυτό που κάνεις. Αλλάζει ο τρόπος που το ζεις. Ένας καφές μπορεί να είναι απλώς καφές στον αυτόματο πιλότο. Μπορεί όμως να γίνει μια μικρή παύση. Μια συνομιλία μπορεί να είναι μια ανταλλαγή λέξεων. Μπορεί όμως να γίνει παρουσία. Μια διαδρομή μπορεί να είναι χαμένος χρόνος. Μπορεί όμως να γίνει επιστροφή στον εαυτό σου.
Η ίδια δραστηριότητα. Δύο διαφορετικές εμπειρίες.
Η διαφορά δεν βρίσκεται πάντα στα γεγονότα. Βρίσκεται στη σχέση μας με αυτά.
Σήμερα, πάρε μία δραστηριότητα που κάνεις καθημερινά μηχανικά. Τον πρωινό καφέ. Το βάδισμα μέχρι το αυτοκίνητο. Το πλύσιμο των χεριών. Το πρώτο βλέμμα έξω από το παράθυρο.
Κάν’ τη χωρίς βιασύνη. Χωρίς τηλέφωνο. Χωρίς να προσπαθείς να τη μετατρέψεις σε κάτι σπουδαίο. Μόνο με λίγη περισσότερη παρουσία.
Και δες τι αλλάζει. Όχι απαραίτητα στη μέρα. Σε σένα.
«Το τώρα δεν είναι στιγμή που περνά — είναι ο μόνος τόπος που μπορείς να ζήσεις.»