Γράφει ο Γιώργος Δεληκώστας, Mentor/L&B Coach
Τελευταία Θεματική Εβδομάδα Σεζόν 2025–2026
Βρίσκεται ακόμα στα αρχεία — ένα email δύο χρόνων. Το βρίσκει κάποιες φορές χωρίς να το ψάχνει και κάποιες άλλες το ψάχνει επίτηδες. Δεν το ανοίγει για πρακτικό λόγο. Δεν χρειάζεται καμία πληροφορία από μέσα του. Δεν πρόκειται να απαντήσει. Δεν πρόκειται να αλλάξει τίποτα. Κι όμως το διαβάζει ξανά, σχεδόν με την ίδια προσήλωση κάθε φορά, σαν να υπάρχει κάπου εκεί μέσα μια άλλη εκδοχή της ιστορίας που δεν πρόσεξε την πρώτη φορά. Τα λόγια είναι ίδια. Τα σημεία στίξης είναι ίδια. Μόνο που εκείνος δεν είναι ποτέ ακριβώς ο ίδιος όταν επιστρέφει σε αυτό. Και παρ’ όλα αυτά, κάτι μέσα του σφίγγει ξανά. Όχι επειδή το email έχει ακόμη δύναμη από μόνο του. Αλλά επειδή εκείνος δεν έχει αποφασίσει ακόμη να το αφήσει να γίνει παρελθόν.
Αυτός είναι συχνά ένας ανοιχτός κύκλος. Όχι μόνο κάτι που δεν ολοκληρώθηκε εξωτερικά, αλλά κάτι που δεν ηρέμησε εσωτερικά. Μια κουβέντα που τελείωσε, αλλά συνεχίζεται μέσα σου. Μια αδικία που συνέβη πριν καιρό, αλλά εξακολουθεί να οργανώνει τον τρόπο που βλέπεις ανθρώπους και καταστάσεις. Μια αποτυχία που δεν έμεινε ένα γεγονός της διαδρομής, αλλά μετατράπηκε σε ταυτότητα. Αυτά τα κεφάλαια δεν χρειάζεται να τα σκέφτεσαι όλη μέρα για να σε επηρεάζουν. Συνεχίζουν να καταναλώνουν χώρο και ενέργεια ακριβώς επειδή παραμένουν ανοιχτά.
Κάποιοι άνθρωποι το νιώθουν αυτό σαν διαρκή ένταση στο σώμα. Άλλοι σαν έναν εσωτερικό εκνευρισμό που επιστρέφει σε άσχετες στιγμές. Άλλοι σαν μια δυσκολία να είναι πραγματικά παρόντες εκεί που βρίσκονται, επειδή ένα κομμάτι τους ταξιδεύει συνεχώς πίσω, σε κάτι που τελείωσε αλλά δεν έκλεισε. Δεν κουβαλάμε μόνο όσα έγιναν. Κουβαλάμε και όσα δεν βρήκαν ποτέ τη θέση τους μέσα μας όταν έγιναν.
Και εδώ βρίσκεται μια λεπτή αλλά σημαντική διάκριση. Δεν είναι όλα όσα μας συνέβησαν πράγματα που πρέπει να “αφήσουμε πίσω” με τον ίδιο τρόπο. Υπάρχουν εμπειρίες δύσκολες που, όσο κι αν πόνεσαν, έγιναν μέρος της ωρίμανσής μας. Μας άλλαξαν, μας έδειξαν κάτι, μας έχτισαν. Και υπάρχουν και άλλα που δεν μας χτίζουν πια — μόνο μας βαραίνουν. Μια παλιά απογοήτευση που έγινε μόνιμος φακός καχυποψίας. Μια απόρριψη που συνεχίζει να σου λέει ποιος είσαι. Μια προσδοκία που δεν εκπληρώθηκε και έμεινε μέσα σου σαν χρόνιο παράπονο. Αυτά δεν είναι απλώς μνήμη. Είναι βάρος που συνεχίζει να ζητά χώρο.
Ίσως γι’ αυτό δυσκολεύεται τόσο πολύ ο άνθρωπος να κλείσει κύκλους. Όχι επειδή δεν καταλαβαίνει ότι κάτι τον βαραίνει, αλλά επειδή φοβάται τι σημαίνει το άφημα. Μερικές φορές νομίζει ότι αν αφήσει μια αδικία, είναι σαν να τη δικαιολογεί. Αν σταματήσει να επιστρέφει σε μια παλιά πληγή, είναι σαν να λέει ότι δεν ήταν σημαντική. Αν πάψει να θυμώνει, είναι σαν να προδίδει τον εαυτό του που πόνεσε τότε. Κι έτσι μένει δεμένος με πράγματα που δεν τον προστατεύουν πια — μόνο τον κρατούν δεμένο με μια παλιότερη εκδοχή του εαυτού του.
Αυτό δεν είναι μόνο ατομικό. Είναι και βαθιά συστημικό. Πολλοί άνθρωποι μεγάλωσαν σε περιβάλλοντα όπου το να αφήνεις κάτι πίσω παρεξηγούνταν ως αδυναμία, επιπολαιότητα ή έλλειψη αρχής. Άλλοι έμαθαν ότι πρέπει να κρατούν “λογαριασμό” για να μην ξαναπληγωθούν. Άλλοι έχουν συνδέσει την πίστη στον εαυτό τους με τη διαρκή προσκόλληση στο παρελθόν. Σαν να πρέπει να θυμούνται για πάντα για να παραμείνουν δίκαιοι, συνεπείς ή ασφαλείς. Έτσι, ο ανοιχτός κύκλος δεν είναι μόνο μια προσωπική δυσκολία. Είναι συχνά και προϊόν του πλαισίου μέσα στο οποίο έμαθε ο άνθρωπος να επιβιώνει.
Γι’ αυτό και το κλείσιμο ενός κύκλου δεν είναι άρνηση. Δεν σημαίνει ότι σβήνεις, ξεχνάς ή ωραιοποιείς αυτό που έγινε. Σημαίνει ότι του δίνεις τη σωστή του θέση. Αναγνωρίζεις πως υπήρξε, πως σε επηρέασε, ίσως πως σε πλήγωσε βαθιά — αλλά αποφασίζεις ότι δεν θα συνεχίσει να καθορίζει τη διαδρομή σου από εδώ και πέρα. Μπορείς να θυμάσαι χωρίς να το μεταφέρεις παντού μαζί σου. Μπορείς να τιμάς κάτι που έζησες χωρίς να το κάνεις μόνιμο βάρος στην πλάτη σου. Αυτή η διαφορά είναι καθοριστική. Η μνήμη μπορεί να σε βοηθήσει να καταλάβεις. Το φορτίο μόνο σε κρατά πίσω.
Κάποιες φορές, μάλιστα, ο άνθρωπος χρειάζεται μια μικρή συμβολική πράξη για να το νιώσει αυτό πιο αληθινά. Όχι κάτι θεατρικό. Κάτι απλό. Να γράψει σε ένα χαρτί αυτό που τελειώνει μέσα του. Να κλείσει ένα συρτάρι που μένει χρόνια μισάνοιχτο. Να απομακρύνει κάτι που δεν τον συνδέει πια με αγάπη αλλά μόνο με βάρος. Αυτές οι πράξεις δεν αλλάζουν τα γεγονότα. Αλλάζουν όμως τη σχέση μας με αυτά. Και πολλές φορές αυτό αρκεί για να αρχίσει να αλλάζει και ο εσωτερικός τόπος.
Κάθε κύκλος που κλείνει με συνείδηση δεν χάνεται. Δεν διαγράφεται. Γίνεται μέρος του εδάφους πάνω στο οποίο πατάς διαφορετικά. Ό,τι έχει πραγματικά δουλευτεί μέσα σου δεν πάει χαμένο. Μένει εκεί, αλλά σε άλλη θέση. Και αυτή η ελαφράδα που ακολουθεί δεν είναι απώλεια. Είναι ο χώρος που επιστρέφει σε εσένα όταν σταματάς να κουβαλάς κάτι που είχε ήδη τελειώσει.
Ίσως, λοιπόν, το ερώτημα της σημερινής μέρας να είναι απλό: τι έχεις κρατήσει μαζί σου περισσότερο απ’ όσο του αναλογεί; Όχι τι θυμάσαι. Τι κουβαλάς. Και μήπως έχει έρθει η στιγμή να το αφήσεις από τα χέρια σου, όχι γιατί δεν είχε σημασία, αλλά ακριβώς επειδή είχε — και τώρα αξίζει να πάρει τη θέση του στο παρελθόν.
«Αποχαιρετάς δεν σημαίνει ξεχνάς — σημαίνει επιλέγεις να μην το κουβαλάς πια.»
