
Γράφει ο Γιώργος Δεληκώστας, Mentor/L&B Coach
Υπάρχουν μέρες που η ισορροπία δεν κάνει θόρυβο. Δεν έρχεται σαν γεγονός, ούτε σαν κάτι που σε ταρακουνά για να το προσέξεις. Μοιάζει περισσότερο με μια ήσυχη μετατόπιση, με κάτι που γίνεται σχεδόν αθόρυβα και γι’ αυτό ακριβώς είναι τόσο ουσιαστικό. Κάπως έτσι μπορούμε να δούμε και την εαρινή ισημερία. Όχι σαν μια μυστικιστική στιγμή, ούτε σαν σύγκρουση δύο αντίθετων δυνάμεων, αλλά σαν μια υπενθύμιση ότι το φως έχει ρυθμό. Αυξάνει, μειώνεται, μετακινείται. Και μέσα σ’ αυτή τη μετακίνηση υπάρχει μέτρο. Ίσως αυτό να είναι και το πιο ανθρώπινο νόημά της. Πολλές φορές δεν χανόμαστε επειδή δεν έχουμε στόχο, αλλά επειδή δεν έχουμε δοσολογία. Δεν ξέρουμε πόσο φως χωρά μια μέρα, μια σχέση, μια απόφαση. Και τότε, αντί για ισορροπία, αρχίζουμε να συσσωρεύουμε υπερβολή.
Η ισορροπία συχνά παρεξηγείται. Τη φανταζόμαστε σαν μια κατάσταση όπου όλα μπαίνουν στη θέση τους, όλα λειτουργούν σωστά, τίποτα δεν μας δυσκολεύει και τίποτα δεν μας βγάζει από τον άξονά μας. Στην πραγματικότητα όμως είναι κάτι πολύ πιο γήινο. Είναι λειτουργικότητα. Να μπορείς να κινείσαι χωρίς να σπας. Να αντέχεις την ένταση ή τη δυσκολία χωρίς να χάνεις τελείως τον εσωτερικό σου τόνο. Δεν χρειάζεται να εξαφανίσεις αυτό που σε πιέζει. Χρειάζεται να το κρατήσεις σε μέτρο που αντέχεται.
Γιατί συνήθως δεν μας εξαντλεί η ζωή η ίδια. Μας εξαντλεί η υπερβολή της. Η υπερφόρτωση, όταν όλα γίνονται μαζί. Η ασάφεια, όταν όλα μένουν μισά και τίποτα δεν ξεκαθαρίζει. Η υπερέκθεση, όταν υπάρχει πάρα πολύς θόρυβος, πάρα πολλές οθόνες, πάρα πολλές απαιτήσεις να είμαστε συνεχώς διαθέσιμοι. Δεν σε εξαντλεί η ζωή. Σε εξαντλεί η υπερβολή της.
Αν η ισημερία μάς προσφέρει μια εικόνα, αυτή δεν είναι η μάχη. Είναι το μέτρο του φωτός. Δεν χρειάζεται να μιλάμε για δύο ισότιμες δυνάμεις που αντιμάχονται. Το φως είναι η αρχή. Και αυτό που μοιάζει με “σκοτάδι” δεν είναι ένας αυτόνομος αντίπαλος, αλλά η στιγμή που το φως μειώνεται, αποσύρεται, αφήνει χώρο. Αν το φέρουμε αυτό σε ανθρώπινη γλώσσα, το φως μοιάζει με καθαρότητα, παρουσία, αλήθεια, μια ενέργεια που δεν είναι επιθετική. Μοιάζει με μια καθαρή κουβέντα, μια καθαρή παύση, μια απόφαση που δεν κάνει περιττό θόρυβο.
Η έλλειψη φωτός, αντίθετα, μοιάζει περισσότερο με διάχυση. Με ασάφεια. Με βιασύνη. Με σκληρότητα που βγαίνει χωρίς να το θέλεις. Με εκείνη την αίσθηση ότι όλα μπερδεύονται μεταξύ τους και τίποτα δεν φωτίζεται αρκετά για να το δεις όπως είναι. Γι’ αυτό πολλές φορές δεν χρειάζεται να πολεμήσεις κάτι. Χρειάζεται να αυξήσεις λίγο φως — σωστά. Όχι υπερβολικά. Όχι παντού. Στο σωστό σημείο.
Αυτό το μέτρο του φωτός αλλάζει τη ζωή σε τέσσερα πολύ καθημερινά πεδία. Πρώτα στον χρόνο. Όταν υπάρχει φως στον χρόνο, υπάρχει πιο καθαρός ρυθμός, σωστές παύσεις, λίγη αίσθηση σειράς. Δεν τρέχουν όλα μαζί. Όταν λείπει, η μέρα γίνεται ένα συνεχές «τρέχω» και δύσκολα καταλαβαίνεις πού τελειώνει το ένα και πού αρχίζει το άλλο.
Μετά έρχεται το σώμα. Εκεί το φως μοιάζει με ύπνο που πραγματικά σε στηρίζει, με ανάσα που βαθαίνει, με μια μικρή κίνηση που σε σταθεροποιεί. Όταν λείπει, έρχεται το σφίξιμο, η ρηχή αναπνοή, η εξάντληση που δεν κάνει θόρυβο στην αρχή αλλά μαζεύεται.
Το τρίτο πεδίο είναι οι σχέσεις. Εκεί το φως είναι μια καθαρή πρόταση, ένα καθαρό όριο, μια παρουσία που δεν χρειάζεται υπαινιγμούς. Όταν λείπει, εμφανίζονται άμυνα, ένταση, μπερδεμένα μηνύματα, κουβέντες που δεν λέγονται ποτέ καθαρά και τελικά βαραίνουν περισσότερο απ’ όσο θα χρειαζόταν.
Και τέλος, υπάρχει ο εσωτερικός τόνος. Το φως εκεί φέρνει καθαρότητα, απλότητα, την αίσθηση ότι αρκεί μία απόφαση τη φορά. Η έλλειψη φωτός φέρνει θόρυβο, διάχυση, υπερ-σκέψη. Όταν μπει φως σε ένα πεδίο, απλώνεται και στα υπόλοιπα.
Στην πράξη, αυτό δεν χρειάζεται να γίνει άλλο ένα πρόγραμμα βελτίωσης. Μπορεί να γίνει δοσολογία. Μια πρώτη μικρή κίνηση είναι το “φωτόμετρο” των δέκα λεπτών. Να ρωτήσεις απλά: τι μου αυξάνει φως και τι μου το μειώνει; Χωρίς δράμα. Χωρίς να χρειάζεται να λύσεις τα πάντα εκείνη τη στιγμή.
Μια δεύτερη κίνηση είναι η αφαίρεση ενός θορύβου. Μία ειδοποίηση λιγότερη. Λίγη οθόνη λιγότερη. Ένα ραντεβού που δεν χρειάζεται. Μια εξήγηση που περισσεύει. Η τρίτη είναι μία καθαρή πρόταση: «Σήμερα μπορώ αυτό» ή «Σήμερα δεν χωρά αυτό». Η τέταρτη είναι μία καθαρή πράξη πέντε λεπτών. Κάτι μικρό που ξεμπλέκει: να κλείσεις, να τακτοποιήσεις, να οριοθετήσεις. Και η πέμπτη είναι η μικρή παύση πριν από την αντίδραση. Γιατί η παύση είναι μέτρο. Και το μέτρο είναι φως.
Το μέτρο δεν είναι περιορισμός. Είναι φροντίδα του ρυθμού.
Όταν μπαίνει αυτό το μέτρο, πέφτει ο εσωτερικός θόρυβος. Και όταν πέφτει ο θόρυβος, ανεβαίνει η καθαρότητα. Δεν αλλάζει μόνο το πώς νιώθεις. Αλλάζει και το πρακτικό. Λες πιο καθαρά “ναι” ή “όχι”. Δεν εξαντλείς τους γύρω σου με ασάφεια, υπερένταση ή απότομες εναλλαγές. Και δεν εξαντλείσαι κι εσύ προσπαθώντας να αντέξεις κάτι χωρίς μέτρο. Η ισορροπία δεν είναι συναίσθημα. Είναι ρύθμιση του φωτός στην καθημερινότητα.
Για σήμερα, δεν χρειάζεται να κάνεις πολλά. Διάλεξε μία κίνηση φωτός. Μία. Μπορεί να είναι η αφαίρεση ενός θορύβου. Μπορεί να είναι μία καθαρή πρόταση. Μπορεί να είναι μία καθαρή πράξη πέντε λεπτών. Όχι για να γίνεις τέλειος ή τέλεια. Για να βρεις μέτρο.
Η ισορροπία είναι το μέτρο του φωτός.